Artykuły
Zintegrowane zarządzanie w przemyśle chemicznym i farmaceutycznym, cz. 1/2
Krótka charakterystyka branży chemicznej i farmaceutycznej
Przemysł chemiczny jest jedną z najważniejszych gałęzi przemysłu przetwórczego, stanowiący około 10% wartości sprzedaży przemysłu ogółem w Polsce. Cechuje go stały, powolny wzrost produkcji i sprzedaży, który w ostatnich 20 latach był jednak zawsze niższy od średniego wzrostu całego przemysłu. To powoduje, że jego udział procentowy w całej produkcji krajowej systematycznie maleje. To sektor silnie kapitałochłonny i mało pracochłonny (zatrudnia około 200 tys. osób), w którym olbrzymia większość procesów daje się zautomatyzować. W produkcji przemysłu chemicznego ogromne znaczenie odgrywa zaplecze naukowo-badawcze, wykwalifikowana kadra oraz wykorzystywana technologia. Wyróżniamy podział tego sektora na trzy grupy. Pierwsza nazywana wielką chemią, obejmuje produkcję tanich półproduktów i produktów chemicznych na wielką skalę (w milionach ton), takich jak paliwa (benzyna, koks), większość tworzyw sztucznych, gazów przemysłowych (gaz koksowniczy, gaz syntezowy, gaz świetlny, chlor, tlen, azot) czy nawozów sztucznych. Do drugiej grupy należy tzw. chemia małotonażowa, do której należy produkcja w stosunkowo niewielkiej skali (rzędu maksymalnie dziesiątków ton) kosztownych chemikaliów np.: leków, kosmetyków, środków higieny, materiałów hi-tech itp. Ostatnia grupa to przetwórstwo chemicznie, które nie produkuje chemikaliów jako takich, lecz tylko je przetwarza w produkty końcowe, poprzez mieszanie, obróbkę termiczną i mechaniczną lub tylko konfekcjonowanie (pakowanie).
Do gromadzenia i zarządzania transakcjami służą systemy wspomagające zarządzanie przedsiębiorstwem – ERP, czyli systemy do planowania zasobów w przedsiębiorstwie. Są to zbiornice danych generujące zarówno zadania dla produkcji, logistyki i dystrybucji, księgowości oraz kadr i płac, jak i raporty związane z płacami w/w obszarów oraz wspierające kierownictwo firmy w odpowiednim kształtowaniu polityki firmy.
Oprócz systemów ERP, systemów do zarządzania relacjami z klientami CRM czy zarządzania obiegiem dokumentów DMS, w branży chemicznej i farmaceutycznej wyróżniamy jeszcze systemy wspierające produkcję i zapewniające wysoką jakość produktów. Przykładem są systemy monitoringu, parametrów środowiska produkcyjnego, wizualizacji produkcji, zarządzania produkcją wsadową (recepturową), systemy bilansowania mediów produkcyjnych, zarządzania przeglądami okresowymi i energii elektrycznej, parkiem maszynowym (utrzymania ruchu), a także systemy logistyczne i dystrybucyjne.
Dostawcy zintegrowanych rozwiązań informatycznych przywiązują dużą wagę by ich systemy wspierały wiele specyficznych funkcji dla branży chemicznej i farmaceutycznej. Ich przykładem jest wsparcie automatyzacji procesu wprowadzania zmian w produktach oraz ich zatwierdzania, kontroli okresu trwałości ograniczającej ilość odpadów i zapobiegającej użycia i dostarczania przeterminowanych towarów, zarządzania zakupami poprzez kontrolę partii / serii, zarządzaniem zwrotami i należnościami, kontrola kosztów oraz zarządzanie czasem, materiałami i siłą roboczą w celu zapewnienia wysokiej wydajności produkcji zgodnej z najwyższymi standardami jakości.
Przedsiębiorstwa przemysłu farmaceutycznego muszą uzyskać odpowiednie certyfikaty świadczące o ciągłym doskonaleniu procesów biznesowych, gwarantujące wysoką jakość produktu. Istotnym wyzwaniem stojącym przed sektorem farmaceutycznym jest walidacja, czyli udokumentowanie, że system informatyczny, sprzęt komputerowy i infrastruktura sieciowa nie generują błędów czy przekłamań. Odpowiednie rozporządzenie Ministra Zdrowia, nakazujące przeprowadzenie tego procesu, weszło w życie na początku 2005 r. Walidacja ma na celu potwierdzenie i udokumentowanie zgodnie z zasadami GMP (z ang. Good Manufacturing Practice - Dobrej Praktyki Wytwarzania), że procedury, procesy, urządzenia, czynności i systemy prowadzą do zaplanowanych wyników określonych w specyfikacjach: funkcjonalnych, projektowych oraz wymagań użytkownika.
Jeżeli system IT nie zostanie poddany walidacji, to w myśl przepisów nie jest wiarygodnym źródłem informacji. Nie wiadomo bowiem, czy np. jest w stanie sprawnie zarządzać procesem produkcyjnym. Wprawdzie może być dalej używany, ale równolegle musi być zastosowany standardowy system zapewnienia jakości [1].
- Branża farmaceutyczna jest sektorem niezmiernie wymagającym z uwagi na fakt, że jej produkty podlegają rygorystycznej kontroli przede wszystkim w obszarach zapewnienia najwyższych norm jakościowych oraz dystrybucji. Z tego powodu firmy farmaceutyczne są znaczącymi użytkownikami światowej klasy systemów ERP - uważa Jakub Zawadzki, Kierownik Projektu, Hogart Business Systems Sp. z o.o.
W obszarze zapewnienia jakości, system ERP obejmuje swoim zasięgiem wszystkie kluczowe procesy biznesowe w firmie i stanowi ważny element ich dostosowania do prawa farmaceutycznego, w tym regulacji Food and Drug Administration (CFR 21 part 11). Klasycznym przykładem jest traceability, czyli możliwość pełnej identyfikacji partii w łańcuchu dostaw, począwszy od dostawców surowców i materiałów aż po odbiorcę. Kontrola partii zapewnia utrzymanie pożądanych parametrów produktu (np. data ważności), a także możliwość natychmiastowej reakcji w przypadku pojawienia się negatywnych sygnałów z rynku, np. poprzez recall. W tym aspekcie inwestycja w system ERP może być porównana do kupna polisy ubezpieczeniowej.
Na polskim rynku ofertę dla dużych producentów w branży chemicznej i farmaceutycznej kierują m.in. IFS, QAD, SAP, Oracle, Microsoft. Są również rozwiązania mniejsze (BPSC) dedykowane średnim i małych firmom.
Poniżej przedstawimy przykład wdrożenia zintegrowanego systemu IT u dużego producenta farb i lakierów
Klient: Fabryka Farb i Lakierów Śnieżka S.A.
System IT: IFS Applications (IFS Finanse, IFS Dystrybucja, IFS Produkcja, IFS Projekt, IFS CRM)
Producent i firma wdrożeniowa: IFS Industrial and Financial Systems Poland Sp. z o.o.
Rok wdrożenia: 2003
Liczba użytkowników: 320
Wypowiedź Michała Suszka, kierownika Działu Informatyki w FFiL Śnieżka S.A.:
Mieliśmy na uwadze przede wszystkim dobro klienta – skrócenie czasu obsługi i poprawę jej jakości. Zależało nam również na zinformatyzowaniu obszaru finansowo – księgowego, ponieważ wszystkie procesy gospodarcze występujące w zakładzie mają odzwierciedlenie w dziedzinie finansów. Drugim niezwykle istotnym aspektem była reorganizacja magazynu i wdrożenie systemu kodów paskowych, który po raz pierwszy był integrowany z systemem wspomagającym zarządzanie klasy ERP. Obecnie znalezienie konkretnej palety z 10000 znajdujących się w magazynie odbywa się błyskawicznie. Także czas od momentu przyjęcia zamówienia do wysłania towaru został skrócony do jednego dnia: rano otrzymujemy zamówienie i tego samego dnia gotowy produkt trafia do klienta.
Wypowiedź Witolda Waśko, wiceprezesa Zarządu i Dyrektor Finansowy FFiL Śnieżka S.A.:
Obecnie trudno sobie wyobrazić funkcjonowanie naszej firmy bez systemu IFS Applications. Główną korzyścią jest dostęp do informacji w wielu działach, które są zintegrowane przez wspólną bazę danych. Uzyskaliśmy niedostępne do tej pory możliwości analityczne. Dzięki odpowiednim raportom, łatwiej nam oszacować budżet oraz planować sprzedaż i popyt.
Wypowiedź Michała Suszka, kierownika Działu Informatyki w FFiL Śnieżka S.A.:
Na wdrożenie wraz ze szkoleniem pracowników mieliśmy niespełna pół roku. Przez dwa miesiące dopracowywaliśmy wdrożenie systemu drukowania i odczytywania kodów kreskowych. Integracja tego systemu z IFS Applications była dla nas koniecznością. Przede wszystkim takie rozwiązanie gwarantuje szybką obsługę magazynu. Trudno wyobrazić sobie poszukiwanie małej puszki farby na powierzchni o 6 piętrach składowania, gdzie znajduje się kilka tysięcy palet, bez systemu kodów i czytników.
Do głównych korzyści wynikających z wdrożenia w Fabryce Farb i Lakierów Śnieżka S.A. należą:
- zmiana organizacji procesów biznesowych w firmie,
- zmiana organizacji produkcji w firmie - pełna kontrola nad produktami, identyfikacja i śladowanie zapasu kodami kreskowymi,
- zmiana przepływu produktów (magazyny, dostawcy, zbyt, itp.) - uzyskanie dokładnych danych na temat zapasów magazynowych i ich minimalizacja,
- poprawa jakości - trzykrotne skrócenie czasu realizacji zamówienia,
- integralność danych oraz możliwość ich wprowadzania w jednym miejscu,
- możliwość prowadzenia dokładnych analiz i sporządzania raportów,
- usprawnienie przyjmowania zamówień.
Wypowiedź Michała Suszka, kierownika Działu Informatyki w FFiL Śnieżka S.A.:
Obecnie kluczowa jest szybkość dostępu do informacji. Przy współpracy z partnerami wykorzystujemy zmodyfikowany standard EDI. Wdrożyliśmy IFS Connect, który umożliwia zintegrowanie systemu IFS Applications z portalem EDIConnector, który funkcjonuje m.in. w sieci sklepów Leroy Merlin. To pozwala nam tworzyć potrzebne interfejsy we własnym zakresie. Myślimy także o wdrożeniu IFS Portale Osobiste, który ułatwi użytkownikom korzystanie z kluczowych informacji zarządczych, potrzebnych w bieżącej pracy. Przymierzamy się również do utworzenia hurtowni danych na potrzeby analityczne.
Źródło: decyzje-IT.pl




Komentarze: